Epr paradoksu

EPR: Einstein Podolsky and Rosen​

Üç fizikcinin adlarinin bas harfleri. EPR diye bilinen fenomen ise bu üçünün yaptigi bir düsünce deneyinin adi.
Öyküsü özet ve basitlestirlmis haliyle söyle:

Parçaciklar dünyasinda "elektron çifti" diye bir yapi var. Bu yapi birbirlerine ters yönde "spin" yapan iki elektrondan olusuyor.
Bu elektronlardan birinin "spin" yönü degistirildiginde digerinin de degistigi biliniyor.

Üç fizikci iste tam bu konuyu tartisip düsünce deneyi yaparken birisi soruyor:
"Birbirlerine çok yakinken bu elektron çiftinin "spin" leri makro dünyada gözlemledigimiz miknatis kutuplari gibi
ters yönde olusuyor, acaba bu elektron çiftini birbirinden ayirsak ve çok uzaklara götürdükten sonra
birinin "spin" yönünü degistirsek öbür elektron nasil davranir?".

Einstein'in yaniti
"öbürünün de 'spin' yönü hem de ayni anda degisir" seklinde oluyor.
Ve, bunu "non-local-forces" (yerel olmayan kuvvetler) ile açikliyorlar.
Böyle bir deneyi o yillarda yapmak olasi degildi bu nedenle düsünce deneyi düzeyinde kaliyor.
Bir çikarsamada bulunuyorlar ama kanitlamak sansina sahip degiller.

Aradan yillar geçiyor ve bu deney yanilmiyorsam CERN ve Berkeley arasinda gerçeklestiriliyor.
Ve sonuç çok sasirtici, CERN'deki elektronun 'spin' yönü degistirildiginde Berkeley'deki elektronun 'spin' yönü AYNI ANDA degisiyor.
Elektronlar arasinda isik hizi ile bir iletisim dahi olsa bunun yine de bir zaman almasi gerektigi halde durum böyle degil,
yani 1. elektronun basina geleni 2. elektron eszamanli olarak algiliyor..
Isik hizindan daha hizli olan bir iletisim fenomeniyle karsi karsiyayiz..mi?

Felsefe Forumu
Yoksa
Uzaklik zaman baglantisi yok mu?
 
Şimdi can alıcı soru şu:
Evren bir ışık demetinde yolculuk eden bir kişiye nasıl görünür? Bir foton için zaman nasıl akar? İşte zurnanın zırt dediği yer burası! Işık hızına ulaştığınız zaman zamanı da durdurmuşsunuzdur. Zaman akmaz. Yani Gribbin, bir elektromanyetik dalga için de zamanın var olmadığını, o yüzden de güzergahı boyunca aynı anda heryerde (evrenin her yerinde) var olabildiğini/olduğunu öne sürüyor. Bir elektromanyetik dalga için mesafe yoktur ve dolayısıyla da evrendeki herşeye birden "dokunduğunu" söyleyebilirsiniz.
[Mopsy-Tanri'nin ayni anda heryerde olmasi bilgisine Bilimsel katki]
"Bir foton açısından güneşten dünyaya olan 150 milyon km'lik mesafeyi katetmek hiç zaman almaz, zira bu uzay aralığı foton için mevcut değildir. Fizikçiler bu kayda değer meseleyi göz ardı ediyor gibiler, çünkü hiçbir maddi nesnenin ışık hızına kadar hızlandırılamayacağını, o yüzden de hiçbir insanın (ya da mekanik) gözlemcinin bu garip fenomeni gözlemleyemeyeceğini biliyorlar. Belki de denklemlerin ortaya koyduklarından o kadar şaşkına dönmüş durumdalar ki buradaki içerimleri doğru dürüst değerlendiremiyorlar. Halbuki fotonların bakış açısından uzay ve zamanın bu garip davranışı, kuantum fiziğinin bütün göze batan gizemlerini çözmeye yardımcı olabilir."
sf.102

İşte EPR paradoksunun çözümünü böyle veriyor.

Peki ya ışıktan daha hızlı giden parçacıklar?
Eğer ışık hızında zaman durmuşsa ışık hızının ötesinde de zamandan geriye yolculuk ediliyor demektir.
Bazı bilim adamları ciddi ciddi takyonların izini arıyor ama henüz bir şey bulabilmiş değiller.
 
Üst Alt