Merhaba



Balinalar, deniz ekosisteminde en üst sırada gelen memeli grubunda. Ancak son yıllarda aşırı avlanma sonucunda nesilleri hızla tükeniyor. Şu anda, özellikle Güney Okyanusu’nda balinalar her geçen gün hızla katlediliyor.

Bu yılki IWC (Uluslararası Balinacılık Komisyonu) toplantısı 28-31 Mayıs tarihleri arasında, Alaska’da gerçekleşecek. IWC 1946 yılında balina avcılığını düzenlemek için Amerika’da imzalanan uluslararası bir konvansiyonla kuruldu. Bu komisyonun sözde varoluş amacı; balina stoklarının uygun şekilde korunması ve böylece balina endüstrisinin düzenli bir şekilde kalkınması. Komisyon ilk kurulduğunda üyeleri; ABD, Arjantin, Avustralya, Brezilya, Danimarka, Fransa, Güney Afrika, Hollanda, İngiltere, Kanada, Norveç, Peru, Sovyetler Birliği ve Yeni Zelanda’ydı. Bu ülkelerin hepsi balina avcılığı yapıyordu. IWC’nin hazırladığı ilk tüzükte “Balina avcılığının tarihinde aşırı avlanmaların olduğu bölgelerin ve aşırı avlanan balina türlerinin birbiri ardına o kadar arttığı görülmüştür ki daha fazla aşırı avlanmaya karşı balina türlerinin korunması gerektiği ortaya çıkmıştır” cümlesi geçmiş olsa da, IWC’nin son yıllarda izlediği tutum pek de bu yönde olmadı.

Bu yılki IWC toplantısında özellikle Japonya, sözde bilimsel nedenlerle yürüttüğü balina avcılığını meşru bir ticari zemine taşımaya çalışacak. Bu sebeple bir referandum düzenlenecek. Referanduma katılacak olan ülkeler balina avcılığının yasal zemine taşınıp taşınmaması için oy kullanacaklar. Bunun sonucunda, balina avcılığı ya tamamen yasaklanacak ya da endüstriyel balina avcılığının önü açılacak. Geçen sene düzenlenen referandumda 33 avcılık karşıtı, 34 avcılık yanlısı oy kullanıldı. Tek bir oy farkıyla, sözde bilimsel balina avcılığı devam etti. Bu yüzden, bu seneki referandumda her oy hayati öneme sahip. Bu yılki referanduma Türkiye’nin katılıp katılmayacağı henüz bir muamma. Ancak katılması olası ve katılırsa balinacılık karşıtı oy kullanıp kullanmayacağı belirsiz. Buna karşılık, AB ülkeleri ve ABD balina avcılığı karşıtı oy verecekler.

Balina avcılığı neden yasaklanmalı?

Balinalar, deniz ekosisteminde en üst sırada gelen memeli grubunda. Ayrıca son yıllarda aşırı avlanma sonucunda nesilleri hızla tükeniyor. Şu anda, özellikle Güney Okyanusu’nda balinalar her geçen gün hızla katlediliyor. Güney Okyanusu, dünyanın en büyük dördüncü okyanusudur ve Antarktika’yı çevreliyor. Dünyanın en güçlü rüzgârları bu okyanusun üzerinde eser ve aynı zamanda dünyanın en güçlü akıntısı olan Antarktika Kutup Akıntısı da bu okyanusta. Sahip olduğu kötü hava koşullarına rağmen Güney Okyanusu balık ve memeli deniz canlıları bakımından oldukça zengin. 20’den fazla balina ve yunus türü, 120’den fazla balık türü bu sularda hayat buluyor. Bu yüzden balıkçılık ve balinacılık endüstrisi için vazgeçilmez bir merkez oluşturuyor.

IWC bu sularda ticari balina av yasağı koymasına ve Antarktika Foklarını Koruma Konvansiyonu fok avı sınırlandırması koymasına rağmen bu sularda hala kaçak olarak ticari balina avı yapılıyor. Fabrika gemisi denilen dehşet verici, devasa boyuttaki gemilerde balinalar avlanır avlanmaz, anında konserve haline getiriliyor ve en kısa zamanda dünya pazarlarında yiyecek, kozmetik, ilaç, v.s maddesi olarak yerini buluyor.

Ticari balina avcılığı yasak olmasına rağmen, balina avcılığı sözde bilimsel nedenlerle korkunç boyutlara ulaştı. Japonya’nın bu pazardaki payı yadsınamayacak düzeyde. 2005 yılında Japon Balıkçılık Ajansı bir açıklama yaparak avlayacağı balina sayısını iki katına yani 1000’e çıkardı. Bu sene ise, 1415 balina avlayacağını açıkladı. Bunlardan 935’i mink, 50’si uzun, 50’si kambur olmak üzere 1035’i Antarktika’da, 200’ü mink, 100’ü sei, 50’si braydes, 10’u sperm olmak üzere 380’i Pasifik’te avlanıyor. Bunlar sadece görünen rakamlar. Korsan balinacılık ise bunlara dâhil değil. Bu kadar balinanın sadece bilimsel nedenlerle avlandığı iddia ediliyor.

Balinalar deniz ekosisteminde en başı çeken canlılar olduğu için, onların neslinin tükenmesi demek, bütün ekosistemin zincirleme bir şekilde bu durumdan etkilenmesi demek. Bu yüzden, balina avcılığının önüne geçilmeli ve bu yılki IWC toplantısında yapılacak olan referandumda Türkiye dâhil bütün ülkeler balinacılık karşıtı oy vermeli.

Balinalarn Nesli Tehlikede!