Gösterilen sonuçlar: 1 ile 2 Toplam: 2

Kurtuluş Savaşında Basın

Bilim ve Astronomi Kategorisi Tarih Forum'u Forumunda Kurtuluş Savaşında Basın Konusununun içerigi kısaca ->> MÜTAREKE BASINI "Mütareke Basını" sözü, özellikle son yıllarda çok sık kullanılmaya başlanılmıştır. Bu deyim, kısaca, Millî Mücadele tarihimizde yaşanmış bir ...

  1. #1
    - Çevrimdışı
    Tecrübeli Üye sebahat35 - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Jul 2008
    Nerden
    İzmir
    Yaş
    39
    Mesaj
    362
    Rep Gücü
    1492

    Kurtuluş Savaşında Basın

    MÜTAREKE BASINI


    "Mütareke Basını" sözü, özellikle son yıllarda çok sık kullanılmaya başlanılmıştır. Bu deyim, kısaca, Millî Mücadele tarihimizde yaşanmış bir kısım basının ihanet tavrına verilen addır!

    30 Kasım 1918'de Mondros Mütareke (ateşkes) Antlaşması imzalandıktan sonra girilen süreçte, Türkiye'de kişiler ve kuruluşlar, dayandıkları ve bulundukları tarafları açıkça tayin etmişlerdir. Bu belirginleşme sonucunda, bir kısım yazar ve düşünürler, Millî Mücadeleyi (Milliyetçileri / Ulusalcıları) tutarken, diğer bir kısım yazarlar ise, Millî Mücadele aleyhine tavır alarak, işgalci emperyalist devletlerle aynı bakış açısını ve onların menfaatlerini savunmuşlardır. İşgalci devletlere karşı konulmamasını, onların isteklerine uyulmasını, hatta Yunan işgaline bile onları büyük devletler gönderdiği için karşı çıkılmamasını istemişler ve zehirli yayınları ile halkı bu yönde ikna etmeye çalışmışlardır!

    Bu bakımdan, Mütareke basını, işbirlikçidir, yaranmacıdır, millî hareket ve tepkilere düşmandır! Mütareke Basını, emperyalizme karşı direniş ve direnişçilere kötü gözle bakmış; onları adeta emperyalistlere ihbar etmiştir! Bu sebeple Mütareke basını sömürge zihniyetlidir!

    Buna karşılık; 1919 ve 1920'lerde, "Sivas" ve "Ankara" demek, emperyalizme bir karşı duruş demektir!.. Bağımsızlık ve kurtuluş kavgası demektir!.. Haysiyet ve şeref mücadelesidir!.. Bu kapsamda, Heyet-i Temsiliye bir hareket noktası, Millî Meclis ise Türk'ün yeniden dirildiği bir devrim yuvasıdır!..

    İşte bu millîci ve anti emperyalist, bağımsızlıkçı mücadelenin karşısında yer alan basın, tarihimizde "Mütareke Basını" adıyla yer almıştır!

    Millî Mücadele'nin karşısında olan basın, Alemdar, Peyam, Sabah, Peyam-ı Sabah, Köylü, Ferda gibi gazetelerdir.

    Bu tavrın içinde yer alan yazarlar, Ali Kemâl, Refî Cevat, Refik Halit gibi kişilerdir. Kezâ Ahmet Emin (Yalman) gibi yazarlar da sürekli olarak manda taraftarlığını ve bunun yararlarını savunmuşlardır.

    Yine bazı parti ve dernek gibi kuruluşlar da Millî Mücadele aleyhine ve işgalci devletler lehine yayınlar yapmışlardır! Meselâ Teâlî İslâm Derneği, yayınladığı bildiriler ile Millî Mücadeleyi ihanet gibi gösterip, İngilizlere teslim olunmasını telkin etmişlerdir!

    Ayrıca, bu Mütareke basını mensupları, aynı zamanda diğer bazı basın mensuplarını da yanlarına alıp Wilson İlkeleri Derneği, İngiliz Severler Derneği gibi dernekler kurarak, Amerika ve İngiltere mandası için faaliyette bulunmuşlar ve Amerika ile İngiltere'den açıkça manda ve himaye istemişlerdir.

    Aşağıda, bu tavırları savunan bazı kişilerin yazıp söylediklerinden bazıları, geleceğe ders olması bakımından birer tarihî belge olarak aktarılmaya çalışılmıştır. Yazıların kolay anlaşılması için esası bozmadan bazı kelimeler sadeleştirilmiştir.

    ALİ KEMÂL
    Millî Mücadeleye olan düşmanlığından dolayı Türk Tarihi'nde "Mütareke Basını" deyiminin sembolü olmuş bir kişidir.

    "Biz bu müthiş yangından bir şey koparabilmek, hiç olmazsa millî birliğimizi temin eylemek için İngiltere'ye dayanmamız, İngiliz mandaterliğini talep eylememiz elzemdir. Zira bu müşkül dakikalarımızda, on yıldan beri geçirdiğimiz elim ve feci tecrübelerden sonra bu uzak görüşlülüğü gösteremez isek emin olmalıyız ki, bu savaştan koca bir devlet yerine serseri bir aşiret, bir hanlık halinde çıkabileceğimiz ve devletimizin, vatanımızın, milletimizin kesin olarak parçalanmasına şahit olacağız.

    Türkiye'yi bugünkü korkunç durumundan en az bir zararla kurtarabilecek bir devlet varsa ancak İngiltere olabilir, fakat İngiltere'nin bu fedakârlığı seçmesi için Türkiye'nin o yanlış yollara bir daha düşmeyeceğine, o türedilerin bir daha atlarını oynatmak için bu topraklarda müsait bir zemin bulamayacaklarına inanmaları lâzımdır.

    Bundan ötürü, bu kanaati onlara telkin etmek, Türklerin (bundan sonra) o serserilerin tahrikatına kapılarak felâket ve musibetlerimizi hazırlayan o bilinen maceralara atılmayacaklarına inandırmak için idari işlerimizin düzenlenme ve ıslahını İngilizlere vermeleri, başka deyişle kısa bir zaman için İngilizlerin siyasî değil, fakat idarî velayetlerini kabul eylemekle mümkündür.

    Bu sayede İngilizler zabıtamızı, adliyemizi, maliyemizi, bayındırlığımızı düzenleyecekler ve Türkler de geleceğin kaygısından uzak kalarak yaratılıştan gelen ve kalıtımsal meziyetlerini, yeteneklerini geliştirmeye muvaffak olacaklardır." (7 Ağustos 1919, Sabah) (1)

    "Kuyucu Murat Paşa, Celâlîlere nasıl muamele etmişse, Kuvayı Milliye'ye de öyle muamele edilmelidir. Maiyetindekilerin yakında, zorba yamağı Cafer Tayyar şaklabanını, elini kolunu bağlayıp Hükümete teslim etmesi beklenir. Saltanata bağlı halim selim Anadolu halkı da Mustafa Kemâl şakisine haddini bildirecek." (20 Nisan 1920, Peyamı Sabah) (2)

    "Padişahımızdan adalet bekleriz. Bu canilerin cezası çabuk ve şiddetli verilmelidir." (29 Nisan 1920, Peyamı Sabah) (3)

    "Hükümet önce, Anadolu'nun henüz istilaya uğramayan yerlerini Mustafa Kemâl'lerden, Ali Fuat'lardan, o ipsiz sapsız, akılsız, fikirsiz zorbalardan, canilerden temizlemelidir." (5 Ağustos 1920, Peyamı Sabah) (4)

    "Büyük Millet Meclisi üyeleri figürandır, kukladır. Bunların bu millete, Anadolu Türküyle ne irfanca, ne nesilce, ne fikirce, ne yazıca ilgileri yoktur ki başka türlü bağları olsun. Bir ne idüğü belirsiz hizip, haricen ve dahilen dilediğini yapıyor." (1 Eylül 1920, Peyamı Sabah) (5)

    "Ankara'nın, bu hoppaların derdiyle yine fırsatı kaçırdık. Bu idrakte, bu irfanda, bu kıratta adamlar böyle bir hükümeti değil, ufak bir aşireti bile yönetemezler." (13 Şubat 1921, Peyamı Sabah) (6)

    "Hiddet ve şiddet, şarlatanlık ve şaklabanlık para etmez. Ankara'yı büyük devletlere kabul ettirebilmek için ordularımızı Viyana kapılarına kadar sevk etmek icap etmez mi? Savaş olmazsa Ankara kahramanları yaşayamazlar, küflenirler, sönerler. Savaştan vazgeçmek lâzımdır." (23 Kasım 1921, Peyamı Sabah) (7)

    "Teşkilatı Esasiye Kanunu'na dair Ankara'da cereyan eden görüşmeleri hayretle, üzüntüyle, hatta dehşetle okuyoruz. Zavallı Anadolu ne ellere düştü. Yunan'a ve başka düşmana hacet yok. Bu kuru kafalar yeterli. Onlar, Yunan'ı Afyon'a kadar getirmekten başka biş iş yapmadı." (11 Aralık 1921, Peyamı Sabah) (8)

    "Bu devletin çöküşünü durdurmak için yine Saltanat'a ve Hilâfet'e bel bağlamalıyız." (13 Aralık 1921, Peyamı Sabah) (9)

    "Bu milletin mukadderatı, ihtiraslı ve fırsatçı başıbozukların elinden bir an önce alınmazsa devletin başına en büyük müsibet gelebilir." (16 Nisan 1922, Peyamı Sabah) (10)

    "Bugün aynı halde, aynı mevkideyiz. İzmir felâketi zuhur ettiği zaman merkezî hükümetin akıllı ve uyanık siyasetini iptal ederek Anadolu'da Kuvayı Milliye'yi kuranların, bu devlet ve milleti alışıldığı gibi her bakış açısından ne felâkete sevk ettiklerini biz muhalifler ta başlangıçtan tereddütsüz, pervasız söyledik… Her gün lâhana yapraklarında buram buram gelişen bu çirkin isnadatı daha ziyade tarife hacet görmüyoruz. Baldıranları, ısırganları andıran o kaba çiçekleri basınımızda görmeyen kaldı mı ki?" (20 Temmuz 1922, Peyamı Sabah) (11)

    "Ankara'nın direnme siyaseti, bizi götüre götüre bir berzaha düşürdü. Millet için bıçak kemiğe dayandı. Müttefiklerin yeni bir kararlarına karşı gelmek yerine yakınlık göstermek lazımdır." (1 Temmuz 1922, Peyamı Sabah) (12)

    "Üç yıldan beri Ankara İtilaf Devletlerine karşı böbürlenme tavrı takındı. Halbuki millî haklarımızın kazanılması için en emin ve en kestirme yol bu devletlerin Doğu siyasetlerini, siyasetimize rehber yapmak, genel menfaatimizi onlarınkiyle uzlaştırmaktı." (3 Ağustos 1922, Peyamı Sabah) (13)

    "Büyük Millet Meclisi, millî hakimiyeti temsil edemez. Millî hakimiyeti ancak Hilafet ve Saltanat temsil edebilir. Ankara'daki şımarık herifler, artık durunuz. Haddinizi biliniz. Şarlatanlık elverdi. Hokkabazlık yeter!" (18 Ağustos 1922, Peyamı Sabah) (14)

    Ve Ali Kemâl'in son yazısı, Peyam-ı Sabah'ta 10 Eylül 1922'de yayınlanan "Gayelerimiz Birdi ve Birdir" başlığıyla çıkan yazı olur. Bu yazıda, hem zafere sevindiğini belirtir hem de hâlâ aynı görüşte olduğunu ifade eder. Fakat ertesi gün (11 Eylül 1922'de) gazeteden atılır. Gazetenin sahibi Mihran Efendi, gazetenin adından Peyam adını çıkartarak tekrar Sabah yapar. Ali Kemâl'i attıktan sonra 13 Eylül 1922 sayılı nüshasında Mustafa Kemâl'e "Başkumandanımız" der ve ağız değiştirerek Ankara yanında yayın yapar. 15 Eylül'den itibaren Sabah adıyla yayın yapmaya başlar. Mihran Efendi, başına bir iş gelmesinden korkar ve her şeyini satarak Avrupa'ya kaçar. Ali Kemâl ise Eylül 1922'de berberde yakalanır ve İzmit'e götürülür. Orada öldürülür.

    REFÎ CEVAT (ULUNAY)

    1890 yılında Şam'da doğmuştur. Önce İttihatçı karşıtlığı, Mütareke döneminde ise Millî Mücadele düşmanlığı yapmıştır. İngilizcidir. 150'liklerdendir. Sürgün döneminin çoğu Paris'te geçmiştir. 1938 yılındaki afla Türkiye'ye dönmüş ve Yeni Sabah ile Milliyet gazetelerinde çalışmış, 1968 yılında ölmüştür.

    "Siyasette hangi yol? İngiltere'nin eğilim duyduğu taraf şimdiye kadar siyasetin hiçbir safhasında hiç iflas etmemiştir, edemez. Menfaatimizi, İngiltere'nin müttefikleriyle bize açacakları ana siyasette görüyoruz." (6 Ocak 1919, Alemdar) (15)

    Ermeni tehciri bahanesiyle yapılan tutuklamalar sırasında insanlıktan çıkmış bir nefreti dışa vurarak şöyle yazar:

    "Sehpalar bu adamlara lâyık değildir. Koparılması lâzım gelen bu kafalar kütükler üzerinde kesilip günlerce ibret taşında kalmalı." (12 Mart 1919, Alemdar) (16)

    "Tutuklamalar gözümüzü doyurmadı. Daha çok şiddet! Daha çok şiddet! Daha çok şiddet!" (13 Mart 1919, Alemdar) (17)

    Boğazlıyan Kaymakamı Kemal bey hakkında ise nefretini şu sözlerle kusar:

    "Özellikle dünya kamuoyunun aleyhimizde ciltler dolusu eserler yazmasına sebep olan katletme davaları hiç şüphesizdir ki, dünya kamuoyunu lehimize çevirecek edecek ve bundan bütün millet ve vatan yararlanmış olacaktır." (11 Nisan 1919, Sabah) (18)

    "O (Kemal Bey) bir kol idi. Şeriatın kuvvetli satırı, insanlık için zararlı bir unsur olan bu kolu kopardı. Sıra onu düşünen dimağlardadır. Bu kafalar, taşın altında ezilmeli, onlar nasıl milletin kadınlarını dul bıraktılarsa kendi kadınları da dul kalmalı..." (12 Nisan 1919, Alemdar) (19)

    "Onun cenazesi, dört hamal ile mezarına gönderilmeliydi." (15 Nisan 1919, Alemdar) (20)

    Diğerleri gibi Refi Cevat da İngilizciliğini açıkça yazar:

    "İngilizleri bekliyoruz. Türkler kendi güçleriyle adam olamaz. İngilizler elimizden tutarak bizi kurtaracak. İngiliz mandası için İstanbul'da 24 saat içinde 40 bin imza toplandı." (21 Nisan 1919, Alemdar) (21)

    "Biraz nur, biraz hayat: Elde kuvvet olmadıktan sonra 'son neferimize kadar hayatımızı feda ederiz' demek faydasızdır. Şimdiye kadar çok öldük. Artık ölmeyeceğiz. Acele yardıma ihtiyacımız var. İngiltere uzanacağımız dost eli tutacaktır. Son kozumuzu ortaya fırlatıyoruz. Bizi takviye etmesini istediğimiz İngiltere'nin Doğu ile, özellikle memleketimizle büyük bir ilgisi vardır." (22 Mayıs 1919, Alemdar) (22)

    "Yegâne dostumuz olan İngiltere, bugün de bizi şu durumdan kurtaracak yegâne kurtarıcımız olabilir. Öncelikle tamamiyet ve bağımsızlık, ondan sonra İngiltere'den himaye ve yardım talebi…" (30 Mayıs 1919, Alemdar) (23)

    "Türkiye'nin yabancı bir devlete dayanması şarttır. Bu devlet İngiltere'den başkası olamaz. İslâm dininin anahtarını İngiltere'nin güvenilir eline teslim etmekte, İslâm âlemi için hiçbir tehlike yoktur. Soruyoruz: Geç kalmıyor muyuz?.." (14 Temmuz 1919, Alemdar) (24)

    "Manda ister himaye, ister vesayet anlamında alınsın bağımsızlıkla bağdaşamaz, sözleri karşısında hayrete düştük. Bir millet güvendiği bütün şahsiyetleri iktidara getirdiği halde yararlanamazsa, geleceğimizin malî buhranını gidermeye çare yoksa, bir memlekette kuvvet, para olmazsa ne yapar? Başka bir çare varsa ayıp değil ya, öğrenmek istiyoruz. Bunlar lâfı güzaftır. Bu devlet yaşamak için İngiltere vesayetini kabul etmelidir." (19 Ağustos 1919,Alemdar) (25)

    "Biz de bağımsızlık fikrine şiddetle bağlıyız. Bağımsızlığımızı sağlayabilmek için de kuvvetli bir devletin gözetimine muhtacız. O devlet ki İngiltere'dir, İngiltere olması lazım gelir. Bizi elimizden tutmalı. Elimizde kalan kısımları korumak için tecrübeli bir hocaya ihtiyacımız var. Bağımsızlık diye bağıranlar kötü niyetlidir." (31 Ağustos 1919, Alemdar) (26)

    "İngiltere bizi bizden daha iyi düşünüyor." (1 Eylül 1919, Alemdar) (27)

    "Anadolu'dakiler ne istiyor? Tekrar savaş mı edelim? Unsurlar arasına nifak mı sokalım? Milleti soyup soğana mı çevirelim? Bilfarz Rauf Bey, hangi hakla vatanperverlikten bahsedebilir? Bunlar milleti kırdırmak istiyor." (27 Eylül 1919, Alemdar) (28)

    "Mustafa Kemâl Paşa'nın zor kullanacağına ihtimal verilmez. Fakat işin içinde deliler var. Millî Harekâtı çığırından çıkarıyorlar. Bu harekete ne olursa olsun birkaç yüz kişi sallandırılmazsa, bir hayli adam tutuklanmazsa, kızgın saç üzerinde çıplak ayakla dans ettirilmek filan gibi eğlenceleri olmazsa ondan ne anlaşılır. Bundan Mustafa Kemâl Paşa'nın bilgisi olmadığına inanıyoruz. Çünkü Mustafa Kemâl Paşa'yı deliler arasına yakışmayacak bir zihniyette gördük. Fakat Kuvayi Milliye'nin yaptığı yolsuzluklar bizce gerçektir…" (26 Ekim 1919, Alemdar) (29)

    "Daha ne bekliyoruz? İngiltere'nin yönetimini, adaletini sevmekle vatanımın menfaatini sevmiş ve gözetmiş oluyorum." (1 Aralık 1919, Alemdar) (30)

    "Kuvayi Milliye, yılanın zehirini kertenkeleden alması gibi kuvvetini İttihat ve Terakkiden aldığı için, Kuvayı Milliye olmazdı. İttihat ve Terakki'nin yeni şekli olan Kuvayı Milliye, ancak mazlum kanı ile sıcaklık hasıl edebilir. On yıldır top tüfek sesinden kulakları rahatsızlanmamış, adeta kanıksamışlar olacak ki, Kuvayı Milliyeyi kurarak işkencelerini, tekrar bu mazlum millete musallat ettiler. Bu fikre muhalif olanlar vatansız sayıldılar…." (4 Mart 1920, Alemdar) (31)

    "Azimli bir hükümet, temiz bir elle Kuvayı Milliye adı altına sığınan bu haydutların kafasına neden bir yumruk indirmiyor?" (16 Mart 1920, Alemdar) (32)

    "Nereye Gidiyoruz?

    Zavallı memleketimizin felâketi son derekesini buldu…..Anadolu'da Celâlîler gibi türeyen sergerdeler kuvveti zavallı milleti kana ve ateşe boğuyor…. İtilaf Devletleri hükümetin bu canilere karşı eli bağlı durmasını zayıflık ve acizlik değil, belki fikren o kuvvetlerle ortak bulunmasına bağladıklarını kabul etmelidir ki bunun en ağır ve en yaman cezalarını da yine bu kötü talihli millet çekmektedir." (20 Mart 1920, Alemdar) (33)

    "Kendilerine haksız yere Kuvayı Milliye adını veren, yıllardan beri kanlı pençeleri altında inlettikleri zavallı milletin sakin adını bu son cinayet isteklerinin tatminine âlet etmekten de çekinmeyenlere karşı bütün milletin birleşik sinesinden kopan lânet ve nefret sesine en yiğitçe tercüman olanların başında hiç şüphesiz tarih, Ahmet Aznavur adını kaydedecektir…. Ahmet Aznavur bey, millî olmayan kuvvetlere karşı savaşı genişletmiş ve önemli başarılar kazanmıştır." (22 Mart 1920, Alemdar) (34)


    Kuvayi Milliye Ulusal Gler Dernei-Denizli - Mtareke Basn

  2. #2
    - Çevrimdışı
    Tecrübeli Üye sebahat35 - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Jul 2008
    Nerden
    İzmir
    Yaş
    39
    Mesaj
    362
    Rep Gücü
    1492

    Cevap: Kurtuluş Savaşında Basın

    Kurtuluş Savaşına Öncülük Eden Gazeteler

    A) Hukuk-u Beşer Gazetesi: Osmanlı barış ve Selamet Cemiyetinin sözcülüğünü yapan Hukuk-u Beşer gazetesinin başyazarı olan Osman Nevresin (takma adı Hasan Tahsin) 1919 Mayısında İzmir kordon boyunda karaya çıkan Yunan askerlerine ilk kurşunu atmasıyla, Anadolu basınının düşmana karşı ilk direnişi başlamıştır.[1]

    Gazeteci Osman Nevres , Selanikte doğmuş, Fevziye Lisesini bitirmiş, Pariste Siyasal Bilgiler Okulundan diploma almıştır. İstanbula döndükten sonraları, Osmanlı devleti aleyhine Balkanları karıştıran İngiliz Burstan kardeşlerin görünmeyen faaliyetlerini önlemekle görevlendirilmiştir. Bu kardeşlere Bükreşte yapılan suikast nedeniyle devletinin müttefikleri tarafından alınması üzerine İstanbula dönmüştür. Nevres mütareke günlerinde İzmirde gazetecilik yapmıştır. Hukuk-u Beşer gazetesinin başyazarı bi şekilde yazdığı makalelerde, düşmana karşı toptan direnişi savunan Osman Nevres, attığı kurşunlarla İzmire çıkan Yunan Birliğinin ilk askerini öldürmüş, yalnız hadise yerinde süngülenerek şehit edilmiştir. Bu olayın basın tarihi açısından kritik yanı, işgal kuvvetlerine ilk kurşunun 1 gazeteci tarafından atılmış olmasıdır.[2]

    b) İrade-i Milliye: Anadoluda ulusal mücadelenin ilk gazetesi, Mustafa Kemalin, Erzurumdan Sivas gelerek, 4 Eylül 1919da Sivas kongresini topladığı sırada, Kuvayi Milliye sözcülüğünü yapmak ve düşüncelerini yaymak amacıyla 14 Eylül 1919da yayınlanan İrade-i Milliye dir. Heyet-i Temsiliye adına Mustafa kemal tarafında kurulmuş, yalnız gazete çıkarmak imtiyazı Sivaslı Sefahattin Ulusalerk adına alınmıştır. makale işleri müdürü Mashar Müfit Kansudur.

    İki sütun üzerine dizilen, haftada 2 kez yayınlanan, il basımevinde basılan gazete 100 paraya satılıyordu. Sivas kongresi zabıtları ve Mustafa Kemalin bildirileri bu gazetede yayınlanıyordu. Başlangıçta haftada 1 gün yayınlanan gazete, 1 aralık haftada 2 gün yayınlanmış, daha sonra günlük hale getirilmiştir. 1922 yılı sonuna kadar 3 sene yayın hayatını sürdürmüştür. Anadolunun bütün tarafına gönderilen bu gazetedeki yazıların Mustafa Kemalin dikte edildiği sav edilmektedir.[3]

    c) Hakimiyet-i Milliye: 1919 yılı Aralık ayının son günlerinde Heyet-i Temsiliye reisi sıfatıyla Ankaraya gelen Mustafa Kemal Paşa, Anadoluda kurulan Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti nin kararlarını millete duyuracak 1 gazeteye şiddetle gereksinim duyulduğunu görmüş ne Konyadan getirtilen baskı makineleriyle meclis bahçesindeki binada 1 basımevi kurulmasını sağlamıştır. her hazırlıklar 2 hafta içinde tamamlanmış ve gazeteye Hakimiyet-i Milliye adı bizzat Mustafa Kemal tarafından verilmiştir. [4]

    Gazetenin makale işleri müdürlüğüne Nizamettin Nazif getirilmiş, ilk sayısı Atatürkün başarısı birlikte on Ocak 1920de yayınlanmıştır. Haftada 2 gün yayınlanan gazetenin mesul müdürü Recep Zühtüdr. gazetenin başlığı altında mesleği, milletin iradesine hakim kılmaktır cümlesi yazılıydı. 18 Temmuz 1920de haftada 3 gün basılmaya başlamıştır. 6 Şubat 1921de günlük hale getirilen gazetenin makale işleri müdürlüğüne arkasından sırasıyla Hüseyin Ragıp Baydır, Nafi Atuf Kansu ve Ziya Gevher Etili atanmışlardır. Bu günlerde Ankarada bulunan aydınlar ve gazeteciler Hakimiyet-i Milliyeye makale verdiklerinden, gazetede zengin 1 makale kadrosu oluşmuştur. Ağaoğlu Ahmet, Hüseyin Tevfik, Ruşen Eşref, Dr. Adnan Adıvar, Mahmut Esort, İzzet Ulvi, Dr. Tevfik Rüştü Aras, Yusuf Akçura bunlar arasındadır.[5]

    Daha sonra, Hakimiyet-i Milliye, giderek Atatürkün kurduğu Cumhuriyet Halk Fırkasının (CHF) yayın organı haline dönüşmüş, Özellikle Falik Rıfkı Atayın başyazarlığında, Ankara rejiminin görüşlerini yansıtan 1 parti üstelik devlet sözcüsü görünümünü almıştır. Hakimiyet-i Milliye 1934-1971 yılları arasında millet adıyla yayımlanmış, arkasından yepyeni millet, Halkçı millet, halkçı ve sulh adlarıyla yayınlarını sürdürmüşlerdir. [6]

    d) Öğüt: iki Ocak 1918de Abdülgani Ahmet Bey tarafından Afyonda kurulan, Yunanlıların İzmiri işgal etmeleri üzerine Konyaya taşınan, Konyada İtalyanların baskılarıyla yayın yapamaz hale gelen Öğüt Gazetesi, 1921 Temmuzunda Ankarada Akşam Gazetesi bi şekilde yayınlanmaya başlamıştır. Gazetenin makale işleri müdürlüğünü Sadri Ertem yapmakta, yazar kadrosu Münir Müeyyet Bekman, Lütfü Arif Keramettin, Raif Nezihi, Celal Davut ve Enver Behnandan oluşmaktadır. ulusal mücadelenin üçüncü kritik gazetesi olan Öğüt 1923 yılına kadar yayınlarının sürdürmüştür. [7]

    [1] İNUĞUR, A.G.E.,s.352

    [2] GIRGIN,Atilla, a.g.e.,s.106

    [3] İNUĞUR, Nuri, a.g.e.,ss.352-353

    [4] İNUĞUR, Nuri,a.g.e.,s.353

    [5] İNUĞUR,Nuri,a.g.e.,s.353

    [6] GEVGİLİ,Ali Türkiye Basını ss.202-228,Aktaran, GİRGİN, a. g .e,s.25

    [7] İNUĞUR,Nuri, a.g.e.s.353


    Kurtuluş Savaşına Öncülük Eden Gazeteler

Benzer Konular

  1. Basın Yayın
    dogangunes Tarafından Eğitim Öğretim Foruma
    Yorum: 0
    Son mesaj: 20-12-2011, 02:16 AM
  2. Enformasyon Savaşında Son Halka: Kafa Kesme Görüntüleri
    whamzaw Tarafından Güncel Haber ve Manşetler Foruma
    Yorum: 0
    Son mesaj: 10-08-2011, 12:51 AM
  3. Kurtuluş Savaşında Polis
    mopsy Tarafından Serbest Kürsü Foruma
    Yorum: 0
    Son mesaj: 01-02-2010, 10:56 AM
  4. Dizel - Benzinli savaşında son durum
    ErDaLL Tarafından Oto Haber, Kampanya Foruma
    Yorum: 0
    Son mesaj: 29-04-2008, 07:23 PM
  5. çanakkale Savaşında Gerçekleşmiş Ilginç Bir Hadise
    RABİA Tarafından Tarih Forum'u Foruma
    Yorum: 0
    Son mesaj: 18-03-2008, 08:22 PM
Yukarı Çık