Anksiyete Ne Zaman Sorun Olarak Ele Alınmalıdır?

[doğangüneş]

Anksiyete gerçek bir tehdit-tehlike olmaksızın ortaya çıkıyor veya tehdit ve tehlikelerin ortadan kalkmasına karşın uzun süre devam ediyorsa sorun olarak ele alınmalıdır.

Anksiyete süre ve şiddet açısından duruma uygun ise patolojik kabul edilmez ancak duruma uyumsuzluk ve gerçekçi bir sebebin olmayışı anksiyeteyi sorun olarak ele almamızı gerektirir. Anksiyeteyi sorun olarak ele almamızı gerektiren bir diğer özellik, günlük yaşantımızı etkilemeye başlaması ve işlevselliğimizi bozmasıdır. Gündelik hayatımızı etkileyiş anksiyetenin şiddetine bağlı olabileceği gibi şiddeti ne olursa olsun uzun süren anksiyetenin insanı yorgun düşüreceğini, konsantrasyonunu bozacağını, uykuya dalma veya sürdürmede zorluk yaratacağını, gergin, sinirli ve tahammülsüz hale getireceğini de unutmamamız gerekir. Hayatın içinde pek çok olay ve durum anksiyetenin ortaya çıkışına zemin hazırlar. Örneğin ekonomik sorunlar, sevgiliden ayrılma, akademik başarısızlık gibi olay ve durumlar özellikle başedilemez algılanıyorsa anksiyete bir cevap olarak ortaya çıkar. Çevresel faktörlerin de katkısıyla anksiyete zaman içinde hafifler. Bir kısım insanda anksiyete yaratan durumun önemi veya kendisi ortadan kalksada anksiyete devam edebilir. Anksiyeteyi tedavi edilmesi gereken bir sorun yapan özellikler şunlardır:

1-Şiddeti veya süresi açısından beklenenin ötesinde bir boyutta yaşanması yani şiddetinin ve süresinin yaşanan olayla uyumsuzluğu,

2-İş-akademik-sosyal işlevselliği bozması

3-Anksiyeteyi hafifletmek için belli durum ve nesnelerden kaçınma davranışının başlaması ve bu kaçınma davranışlarının gündelik aktiviteleri engellemesi,

4-Anksiyeteye obsesyon ve/veya kompulsyonların eşlik etmesi veya travma sahnelerinin canlı bir biçimde sık sık hatırlanması (flashbacks)

5-Ortaya çıkan anksiyete düzeyinin ailesel, sosyal, kültürel bağlamda beklenenin ötesinde olması.

Anksiyete bozukluğu olan hastaların özgül tekrar edici korku ve kaygıları vardır. Hastalar bu korku, endişe ve kaygıların gerçekçi olmadıklarını bilirler ancak yaşanmalarına engel olamazlar. Anksiyete belirli durum ve olaylarla ilgili olabilir (durumsal/fobik anksiyete) veya hiçbir nedene bağlı olmaksızın birden bire ortaya çıkabilir (yüzer-gezer anksiyete ve panik). Ayrıca anksiyete travma veya uzun süreli stres nedeniyle de ortaya çıkabilir.

psikiyatri.net