Mozart

[doğangüneş]

Salzburg’da , Saray Orkestrası yöneticisi olan bir babanın oğlu olarak dünyaya gelen bu dahi çocuk, müzik yeteneğini üç yaşında göstermeye başlamış. Diğer beş çocuğu ölmüş olan baba, oğlundan dört buçuk yaş büyük kızının müzik eğitimini vermeye başlamış. Bu sırada ablasının müzik derslerini bir köşeden izleyen “Wolferl” ablasından daha çabuk öğrenerek, hayrete düşen babasının dikkatini kendisine yöneltmesini sağlamış. Dört yaşındayken klavsen çalmaya başlayıp, beş yaşında ilk bestesini yapan harika çocuğun, sürekli gittiği turneler nedeniyle okul hayatı hiç olmamış. 7 yaşında babasıyla Viyana’ya geldiklerinde, İmparatorluk Sarayı’nda İmparatoriçe Maria Theresia’nın kucağına oturup, çocukluk bu ya, boynundan öptüğü söylenir. Onüç ondört yaşına gelene dek, büyük övgülerle karşılandıkları saraylar da dahil olmak üzere tüm Avrupa’yı görmüş. Babasının onu sadece bir müzik enstrümanı virtüözü olarak sınırlamayıp, kompozisyona yönlendirmesi de başarısını perçinledi.Yirmili yaşlara gelip de Viyana’ya yerleşene dek turneler nedeniyle gittiği yabancı ülkelerde üstün zekası nedeniyle bir çok yabancı dili anadili gibi konuşmayı kısa sürede öğrenmiş. İşlediği konular daha çok yaptığı yolculuklardan esinlenilmiştir. Gezdiği yerlerde boş durmayarak daha önce yorumlanan müzik eserlerini inceleyip, eserler üretmiştir. Tanışarak, dost olduğu Haydn’a göre O dünyanın yaşayan en büyük müzikçisi idi. Babasının iyi bir kadın olmadığını düşündüğü bir şarkıcı ile,babasını çok kızdıran bir evlilik yapmış. Sürekli borç içinde yaşamış ve evliliği başarılı olmamış . 1787 yılında o dönem çevresince eserlerinin gereken başarıya ulaşamaması ve yaşadığı ekonomik zorluklar sonucu düşük bir ücretle Viyana Sarayı’nda oda müzikçisi olmuş. Bu dönemde de saray çevresinde diğer bestecilerin kıskançlıkları ile karşılaşmış. Parasızlık nedeniyle, evine odun alacak kadar bile parası olmayan besteci, kendini ısıtabilmek için yünlü giysilere ellerini sarıp oturur, soğuğu hissetmemek için dansetmeye çalışırmış.Söylentilere göre 1790 yılında evine gelen birisi, Avusturya’lı bir kişi için rekuem (ölüler için dua) yazmasını istemiş. Besteci, bunu kendi ölümünün yaklaştığının ifadesi şeklinde bir mesaj olarak algılamış. Verem hastalığı nedeniyle 35 yaşında iken bu rekuemi tamamlayamadan hayata gözlerini yumdu. Yağmurlu bir günde altı kişi tarafından izlenen cenazesi bir çok ölünün beraber gömüldüğü bir mezara gömüldü.

Sahtelik, riyakarlık ve göz boyamaktan nefret eden besteci, konçertolar ve operalarda büyük başarı sağlamıştır. Mozart’ın bu denli kısa yaşam süresine karşın, Sihirli Flüt adlı eseri olmak üzere diğerlerine bakıldığında müzik adına yapılabileceklerinin tümünü yaptığı ve gerçek bir üstünlüğe ulaştığı görülebilir. Zekası özellikle lirik ve dramatik sanata eğilimliydi. Mozart’ı benzerlerinden ayıran en önemli özellik, duygular ve aklı tam bir uyum ile biraraya getirmesidir. “Benim en büyük zevkim çalışmak” diyen ünlü besteci yaşadığı pek çok olumsuz duruma karşın eserlerinde depresif ögelere yer vermedi ve hiçbir eseri bir diğerinin tekrarı olmadı. Eserlerinde yeni bir tür oluşturmamış, ancak başkalarının yazdığı yeni türde eserleri inceleyerek, bu türleri mükemmellik düzeyine getirmiştir. Müzikte romantik ekolün başlangıcına damgasını vurmuş, eserlerindeki canlılık ve çocuksu sevimlilik nedeniyle günümüz ve sonrasının beğenilerini kazanmıştır. Eserleri arasında bulunan Türk Marşı’nda Viyana kuşatması sırasında Osmanlı askerlerinin mehter marşından esinlenmiştir.