Balıkları tanımlarken dikkat edilecek hususlar

[doğangüneş]

Tanımadığımız bir balığa rastladığımızda sadece rengini ileterek balığın tanımlanması mümkün değildir. Renk değişkendir. Aynı balığın mevsime ve yaşadığı yere göre farklı renkleri olabilir. Aşağıda ve ekteki çizimdeki hususlar bilinirse balığı tanımlamak daha kolaylaşır...
Bir balığı tanımlarken bilinmesi gereken konular şunlardır:
1- Vücut kesiti: yuvarlak, oval, yandan basık, üsten basık...
2- Vücut şekli : yuvarlak, oval, uzun...
3- Sırt yüzgeci sayısı : Tek, iki adet, üç adet...
4- Sırt yüzgeci biçimi ve dikenleri: Uzun, kısa, önünde sert diken var, yada yok,
5- Ağız şekli : büyük, küçük...
6- Bıyık ve sakal : var-yok, kaç adet...
7- Solungaç kapağı varmı, yarık sayısı kaç adet.

Aşağıdaki çizimde tanınan bazı balıklar örnek verilerek anlatım yapılmıştır.

BALIKLARIN ANA GRUPLARI

Balıklar hayvanlar aleminin OMURGALILAR şubesine üyedirler.
İki alt şube altında toplanırlar
1- Kıkırdaklı balıklar
2- Kemikli balıklar

Kıkırdaklı balıklar altında köpek balıkları ve vatozlar yer alır.


Kemikli balıklar ise hemen hemen diğer tüm balıkları kapsar. Bunlara diken ışınlı yüzgeci olan balıklar da diyebiliriz.


İlginç ayrı gruplar olarak;

a) Deniz fareleri (Chimaera'lar)


b) Saçak yüzgeçli (yada ciğerli/ nefes alan) balıklar


c) Taşemen ve dokuzgözler



d) Mersin balıkları

sayılabilir.

[doğangüneş]

Tanımadığımız bir balık gördüğümüzde, onun hangi tür olduğunu tespit ederken, ilk belirlenmesi gereken, balığın hangi TEMEL GRUP'ta olduğudur
İlk olarak balığın solungaç yarıklarına bakıyoruz.

1- Solungaç Yarıkları vücudun yanlarındadır ve sayısı sağda ve solda 5, nadiren 6 yada 7 şer adettir. Balık vücudu normal (roket biçiminde) şekildedir.
Bu sorunun cevabı evet ise bu balık bir Köpek Balığıdır.

Eğer soruya hayır diye cevap veriyorsak 2. şıkka geçebiliriz.

2- Balığın vücudu yılan gibi uzundur ve vücudun her bir yanında olan solungaç yarıklarının sayısı 6 ile 16 arasındadır.
Bu sorunun cevabı evet ise bu balık bir Taşemen Balığıdır.

Ama hala tanımlama elimizdeki balık için doğru değilse 3. şıkka geçeriz.

3- Solungaç Yarıkları vücudun altındadır ve sayısı sağda ve solda 5 er adettir. Vücut nispeten üsten yassılaşmıştır.
Bu sorunun cevabı evet ise bu balık Vatoz Balıkları grubundandır.

Bu tanımlama da elimizdeki balık için doğru değilse 4. şıkka geçeriz.

4- Vücudun her iki yanıda toplam bir çift solungaç yarığı vardır.

Bu tanım elimizdeki balık için doğruysa; 10 bin i aşan çeşidiyle bir Kemikli Balık grubu üyesiyle karşı karşıyayız demektir.

[doğangüneş]

İLK OLARAK KÖPEK BALIKLARININ FAMİLYALARININ TANIMLANMASIYLA BAŞLAYALIM.
Bir üstteki tanımlamayla elimizdeki balığın 1. Temel gruba (Köpek balığı) girdiğini farzedersek...
Bu gruptaki balıklar üç alt gruba ayrılır.

1-Solungaç yarığı 5 çiftten fazladır.
Bunlardan üç familya vardır. Şekil ve Familya isimleri aşağıdadır.


Solungaç yarığı 5 çiftse aşağıya bakınız.
2- Anal yüzgeci yoktur.


Anal yüzgeci olmayan köpek balıkları familyaları 5 tane olup şekil ve familya adları aşağıdadır.




3- Anal yüzgeci vardır.

Anal yüzgeci (kuyruğa yakın altta bulunan tek yüzgeç) bulunan köpek balığı familyası 21 adet olup genel şekilleri ve familya isimleri aşağıdadır.












Bu üç familyayla köpek balıklarının aşağı yukarı tüm familyalarını vermiş bulunuyoruz.

Artık mesajları en başından takip ederek bir köpek balığının hangi familya üyesi olduğunu tespit etmek mümkün olacaktır.